người đàn bà hát (phỏng vấn Cindy Thái Tài)

Không hẳn là trường hợp điều chỉnh giới tính đầu tiên của Việt Nam, nhưng Cindy Thái Tài có lẽ là trường hợp tiên phong lôi kéo sự chú ý của xã hội đến số phận và tài hoa của những con người chủ động lựa chọn ngã rẽ số phận cho mình vượt ra ngoài sự bài phối, không phải là luôn luôn chuẩn xác, của Tạo hóa. 

Định kiến của ấu trĩ đã đánh đồng họ là pê-đê, bóng…xen lẫn giữa ghê sợ, khinh nhờn pha lẫn háo hức, hiếu kỳ. 

Với hình ảnh của lần cuối cùng tôi gặp Thái Tài cách đây gần 15 năm – một anh chàng makeup artist, nhưng trông rất gan góc đầy nam tính, tôi tìm gặp một Cindy Thái Tài của những tâm sự đằng sau lớp phấn son và những tên gọi.

Sự Lựa chọn và Cuộc Đấu tranh 

Quyết định theo đuổi tình yêu và rời bỏ Việt Nam đã phải chịu khuất phục trước những cân nhắc về sự nghiệp ca hát và niềm đam mê làm nghề trang điểm của tôi tại đây. Tuy rất trân trọng chuyện tình cảm nhưng với tôi, điều mà tôi trân trọng nhất là chính cuộc sống của mình. Cuộc sống này, sự nghiệp này, khó khăn lắm tôi mới có được, nên tôi sẵn sàng đấu tranh để tận hưởng những gì tôi chưa từng có và đang có.

Tôi không phải là người đồng tính 

Có những người thuộc giới tính thứ ba, họ tìm đến với quan hệ đồng giới như một sự tìm thoát, như một hiện tượng đột biến của tâm lí, và đó là một sự thay đổi có điều kiện, chịu ảnh hưởng của biến đổi tâm lí hay xã hội, v.v…Nhưng đối với tôi, đây đã từ rất lâu là bản ngã bị kìm hãm. Nói một cách nào đó, theo tâm linh, Đấng Tạo hóa đã mắc sai lầm hay cắc cớ oái oăm khi tạo ra tôi, nhưng theo khoa học, đây là vấn đề đột biến của nhiễm sắc thể. Như những con tem có lỗi, chúng tôi chiếm một con số rất ít nhưng những người như tôi có tồn tại, như những con người có đòi hỏi được nhìn nhận, tôn trọng và yêu quý như bạn, như bất cứ ai.

Từ khi còn rất nhỏ, tôi đã biết tôi là một đứa con gái bị nhốt trong cơ thể một thằng con trai. Tôi không kỳ thị hiện tượng đồng giới, nhưng tôi không phải là người đồng giới. nhưng vì điều kiện không cho phép, tôi đã phải giam mình trong cơ thể đó như trong một cái nhà tù. Đối với hiện tượng đồng giới, đó là sự lựa chọn của họ. Còn trong trường hợp của tôi, đó đã không là điều tôi chọn xảy ra với mình. Rồi đến khi tôi đã làm việc và lao động để tạo cho mình được đầy đủ điều kiện để thực hiện một sự đổi thay, chỉnh sửa lại sai lầm oái oăm của Tạo hóa, tìm về với giới tính thật của mình, thì tại sao không?

Và giờ đây, tôi cảm thấy thật hạnh phúc. Tôi ra đường, hài lòng và tự hào với chính bản thân mình. Ngày xưa thì không như vậy, tôi đã phải luôn luôn e ngại và đề phòng trước sự hiếu kỳ và thô lỗ của những người không quen xung quanh. Rồi thì tôi cũng quen dần với việc này với suy nghĩ rằng tôi thương hơn là trách họ. Con người ta thường sợ những gì ngoài tầm hiểu biết của họ, và cảm giác bất an ấy chuyển hóa thành sự thù địch, thành định kiến mà thôi. Âu cũng là do hạn chế trong sự tiến bộ về ý thức và kiến thức mà họ có những hành vi hiếu kỳ, thô lỗ hay xúc phạm tôi.

Đó cũng là lí do vì sao mà tôi quyết định ở lại đây. Vì nếu tôi muốn được tôn trọng, tôi sẽ phải ở đây, lao động và làm việc thật sự để họ biết tôi là ai. Và tôi muốn cho họ biết về tôi vì tôi tôn trọng họ.

Tôi hạnh phúc mình phụ nữ, nhưng hơn thế, tôi là một người tự trọng 

Từ bé tôi đã đam mê ca hát, nhưng đến tận bây giờ tôi mới thật sự được thỏa mãn niềm đam mê đó của mình. Trước đây, nếu tôi muốn đi hát, tôi sẽ đóng vai trò một nam ca sĩ, và tôi đã không chọn điều đó. Đơn giản vì tôi không phải là như vậy. Khi hát, tôi cần được là chính mình, cần được diễn đạt đồng điệu với từng lời ca, từng động tác, từng cảm xúc, bạn sẽ nghĩ ra sao nếu nhìn một nam ca sĩ uốn éo trong bộ áo vest và nức nở léo nhéo ca giọng nữ?

Trước đây, trước khi quyết định chuyển đổi giới tính sinh học, tôi là một người đàn ông thậm chí rất nam tính, luôn ăn mặc trang phục khỏe mạnh và chững chạc của nam giới, vì tôi tôn trọng mọi người xung quanh. Vì đó là xã hội mà tôi sống, đó là sự chấp nhận và cho phép của nền văn hóa mà từ đó tôi lớn lên, đó là gia đình, là cộng đồng của tôi đòi hỏi tôi phải tôn trọng họ. Nếu khi ấy, với ngoại hình tu mi nam tử như vậy, nếu chỉ vì ao ước được một lần mặc vào chiếc váy hay tự trang điểm lên cho mình, tôi nhìn vào gương còn thấy chướng mắt thì hà cớ gì tôi bắt họ phải nhìn vào tôi và chấp nhận tôi?

Mỗi người có nhiều giá trị để tôn trọng, thì trong tôi, dẫu giá trị bản ngã, giới tính tâm hồn tôi có là gì đi chăng nữa thì cũng không thể lớn hơn giá trị của sự tôn trọng tôi dành cho mọi người xung quanh và giá trị cho lòng tự trọng của chính tôi. Vì vậy mà tôi phải tìm cách thỏa hiệp với vẻ ngoài của mình, với cơ thể sinh học mà số phận ban cho tôi. Tôi cho rằng tôi đã làm đúng vào từng thời điểm, dẫu rằng đối với tôi, có không ít một chút dối gian với chính mình.

Thời ấy, không những nhìn vẻ ngoài rất to con nam tính, mà tính tình tôi cũng rất nóng nảy, thậm chí là nổi tiếng là hay đánh nhau, mãi về sau này ai cũng phải công nhận là tôi trở nên điềm đạm và bình tĩnh hơn xưa rất nhiều. tôi cho rằng đó chính là sự bức bối bị giam hãm, ức chế mà tôi hành xử như vậy. Còn giờ đây, được hoàn toàn là chính mình, tôi trở nên tỉnh táo trước mọi vấn đề, mọi sự xúc phạm vì tôi biết, mình đã tồn tại qua một cuộc đấu tranh còn lớn hơn rất nhiều để được là tôi ngày hôm nay. Và tôi học cách hưởng thụ cuộc sống mới, số phận mới của tôi.

Quyết định điều chỉnh giới tính của tôi không chỉ cho riêng tôi, mà cho cả xã hội quanh tôi. Ngày xưa, tôi cho bạn một đứa con trai ngang ngược, cục cằn, bây giờ, tôi cho bạn một người phụ nữ ra dáng đàn bà, cũng có nhan sắc như ai. Nếu tôi đi bên người yêu tôi, bạn sẽ dễ nhìn hơn là nhìn cảnh hai thằng con trai đứng ôm hôn nhau giữa đường. thử nghĩ xem, nếu như bạn là tôi, bạn có dám bước qua tất cả mà quyết định như tôi không? Và qua đó, hãy tự hiểu mình trước khi bạn đánh giá tôi.

Những Người đẹp Quanh Tôi 

Là phụ nữ, tôi cũng có những người đẹp mà tôi ngưỡng mộ. quan niệm về người đẹp ngày nay cũng không khác gì một ngàn năm trước đây, sự khác biệt có chăng là độ phức tạp và sự đòi hỏi cao hơn tỉ lệ thuận với nền văn minh và sự tiến bộ. ngày trước, chỉ có ti vi đen trắng thì có hơn nhau chăng là độ sáng tối. Bây giờ, ti-vi có màu thôi chưa phải đã đủ, rồi thì phát sinh ra độ nét, độ mờ, rồi thì độ mỏng dày, rồi màn hình kết hợp với monitor, v.v… Người đẹp cũng vậy, nhưng nếu ngày xưa, ấy chỉ là thanh sắc và phong cách thời trang, hay số phận đặc biệt của các người đẹp làm nên huyền thoại thì ngày nay, cái đẹp cũng muôn hình vạn trạng. người thì thích vẻ phương Đông trắng trẻo, tiểu thư, người thì chuộng vẻ da ngăm hoang dã, hay vẻ thanh lịch thể hiện sự thành đạt hay trình độ, v.v…Nếu xưa kia, những giai nhân nổi tiếng được cả xã hội hay thậm chí cả thế giới biết đến thì bây giờ, mỗi người chọn cho mình một giai nhân thần tượng riêng để làm huyền thoại nhan sắc cho gout thẩm mỹ của riêng mình.

Riêng tôi, thì ngoài những phong cách, tên tuổi trên thế giới là J.Lo, Angelina Jolie hay Catherine Zeta Jones, thì riêng ở Việt nam, đó là Hà Anh, là Hồ Ngọc Hà,…đó là những người đẹp mà theo tôi, nếu chỉ nhờ nhan sắc bên ngoài, tôi đã sẽ rất chóng quên họ. Nhưng chính phong cách mà họ thể hiện, tinh thần của cá tính được bộc lộ một cách đẹp mắt nhưng chân thực mới thật sự là sức thuyết phục mà tôi cảm nhận được từ những người phụ nữ này.

Cũng có những luồng tư tưởng cho rằng vẻ mạnh mẽ, năng động, và tính độc lập của phụ nữ thời nay sẽ khiến triệt tiêu nữ tính, nhưng tôi không cho là như vậy. Ngàn năm trước cho đến ngàn năm sau, người con gái được sinh ra với một tiềm lực của bản năng giới tính vô cùng mạnh mẽ, và tôi nghiệm được điều này qua chính mình, thậm chí là một trường hợp được sinh ra khi cả gia đình và xã hội đều khẳng định điều ngược lại, đến cả hình bóng của chính mình trong gương cũng khẳng định tôi là thằng con trai, ấy vậy mà cái bản chất của nữ tính vẫn còn thôi thúc mồn một, thì tôi không hề lo ngại rằng một ngày nào đó, cái thiên chức của nữ tính trong mỗi người phụ nữ may mắn bình thường lại có thể bị triệt tiêu.

Đặc biệt như đối với chị Thủy Hương. Đây là một người đẹp mà theo tôi, pha trộn một cách hài hòa lí tưởng nhất giữa mang mác vẻ đẹp hoài cổ kinh điển của Việt Nam, vẻ đằm thắm nền nã khi chị lên hình, nhưng trong đời thường, chị lại có một phong cách rất Ý, hiện đại, đài các nhưng cũng rất năng động. Nếu có một người đẹp để đại diện cho quan niệm về người phụ nữ Việt Nam hiện đại thì theo tôi, chị Thủy Hương chính là hiện thân của vẻ đẹp ấy.

Số phận Và Tài hoa 

Không ít những tên tuổi nổi tiếng trong ngành công nghệ làm đẹp lại là người thuộc giới tính thứ ba. Vì trong họ, có sự khéo léo của người phụ nữ, nhưng lại hiểu thấu đáo góc nhìn của một người đàn ông. Nhưng điều quan trọng nhất là do con người của họ bị khép kín, bức bối và phát tiết qua tài năng, sự sáng tạo nghệ thuật. Cũng như thể người mù thường có xúc giác hay thính giác phát triển vượt trội vậy. Khi người nghệ sĩ không thể bày tỏ nỗi khuất tất trong tâm hồn, trong cuộc sống tình cảm thì với nhu cầu được thể hiện, sự bức bối ấy sẽ thoát xác qua tinh hoa tài năng.

Trong lịch sử đã ghi nhận rất nhiều trường hợp như vậy, không chỉ với đối tượng là gay hay ngành làm đẹp nói riêng, mà trong cả văn học, hội họa, các thiên tài vẫn luôn là những con người thiệt thòi về số phận, từ đó mà chúng ta có những bức danh họa, những bài ca, những áng văn chạm được đến sâu thẳm tâm hồn công chúng.

Người mẹ  

Không thể có được tất cả. Tìm về với chính mình nhưng tôi không chấp nhận hoàn toàn chịu khuất phục trước số phận khi không có được chức năng sinh nở.

Nhưng có một điều Số phận không thể lấy đi của tôi – đó là thiên chức làm mẹ. Trong khi vẫn có những người phụ nữ may mắn trời cho chức năng sinh thành nhưng lại không thể thực hiện bổn phận dưỡng dục. Và tôi tự khoác vào cho mình phần thiếu hụt ấy của họ, như một sự bù đắp công bằng.

Bé Bo về với tôi từ khi còn đỏ hỏn, và tình mẫu tử tôi dành cho Bo cũng là chuyện duyên nợ giữa hai mẹ con.

Đến bây giờ, tôi lại càng trân trọng thế hệ của bà, của mẹ, của các cô, các dì tôi càng nhiều hơn. Thế hệ của những người đàn bà Việt Nam son sắt, chịu đựng và hy sinh vì chồng vì con. Nhưng nghĩ theo một cách khách quan, tôi vẫn cho rằng số phận ấy, sự lựa chọn ấy của họ quá tiêu cực. Họ chấp nhận định kiến, không chấp nhận vượt qua bất bằng để vươn tới quyền được yêu cuộc sống, được hưởng thụ đặc ân của cuộc sống chính họ.

Là mẹ, với đầy đủ nghĩa vụ và tình yêu thương của một người mẹ như mẹ tôi đã dành cho tôi, nhưng tôi vẫn là Cindy Thái Tài của sân khấu, của sự nghiệp và của cả những dịp vui với bạn bè. Vì trong quan niệm của mình, tôi muốn là một người mẹ biết cách tận hưởng và trân trọng cuộc sống để giữ cho mình một tư duy xã hội thoáng đạt – điều sẽ giúp tôi trong việc giáo dục con, và làm bạn với con.

Nếu được lựa chọn, chị muốn xã hội biết đến mình như một người phụ nữ bình thường hay như một người phụ nữ có số phận không bình thường đã phải đấu tranh để được quyền làm phụ nữ? 

Nếu tôi được sinh ra một lần nữa, tôi ước giá như mình được sinh ra là một đứa con gái bình thường. Giá như đã không phải trải qua cuộc đấu tranh này. Tôi rất tự hào về những gì mình đã phải làm, nhưng bạn nhớ cho, đó là những gì tôi đã phải làm. Tôi sinh ra với số phận như thế, và là người lớn lên trong một xã hội bình đẳng, công bằng, tôi học cách tìm đến với sự công bằng cho chính mình.

Tôi không dám hi vọng bài viết này sẽ được đăng trên một số tạp chí với chuyên đề về phụ nữ, nơi mà hình ảnh long lanh của nữ tính phải được ca tụng qua những nàng "công chúa hạt đậu". Nếu quả vậy, cũng xin viết tặng một người bạn gặp lại sau 15 năm, xin viết tặng người đàn bà đã cương quyết từ chối vố chơi khăm của Tạo Hóa. 

Cindy & tác giả

Nathan Lee - Memoirs of a Male Model

Bắt đầu nghề người mẫu một cách hoàn toàn tình cờ vào lúc 17 tuổi, không trải qua đào tạo, không có một con đường chuẩn bị tư tưởng hay chuyên môn, tất cả những gì tôi ý thức được vào khi ấy chỉ đơn giản một điều – lòng tự trọng. Bạn có thể gọi nó dưới bất cứ cái tên nào khác: hãnh tiến, tự tôn,…nhưng dù dưới bất cứ hình thức gì, đó đã là động cơ đầu tiên và cho suốt đến tận bây giờ trong mọi lãnh vực mà tôi có “can dự”. Giản dị nhất, tôi đã làm người mẫu vì khi người ta 17 tuổi và ở châu Âu, nghề người mẫu đồng nghĩa với thu nhập. Vâng, thu nhập lớn đến với tôi quá dễ dàng. Quả tình, để đánh đổi, tôi phải đương đầu với áp lực rất cao, nhưng phần thưởng vật chất của nó thật dồi dào, và tôi lại không phải là người hay nói rằng mình không thích tiền. Sống tự lập, thu nhập ổn định và làm một nghề thật thú vị, tôi không thể đòi hỏi hơn thế nữa.

Thật khó hiểu với tôi khi người ta ngày nay hay lạm dụng từ “đam mê” khi nói đến nghề người mẫu. Người ta có thể “đam mê” cảm giác là mình đẹp, “đam mê” sự nổi tiếng và yêu chiều của xã hội dành cho một người mẫu, “đam mê” cái hào quang hình thức của “cái tiếng là người mẫu”, nhưng người ta không thể đơn thuần “đam mê” nghề người mẫu. Nghĩ xem, bạn chờ đại diện thông báo thông tin khách hàng,chạy go see (đi đến các buổi thử việc với khách hàng) cả ngày, nếu có việc, bạn phải cấp tập có mặt nháo nhào trang điểm và trang phục, xuất hiện chóng vánh trên catwalk, và lại cấp tập thay trang phục,…xen kẽ là áp lực tập luyện, giữ gìn thể hình đến mức khắc nghiệt, và mỗi ngày, có hàng trăm, hàng ngàn người mẫu khác, mới hơn, trẻ hơn, gia nhập thị trường, đẩy bạn vào một guồng quay chóng mặt và cũng rất bạc bẽo. Đam mê, hãy để dành từ đó cho đến khi bạn thật sự hiểu về nó.

Tôi không dễ tin khi các người mẫu trẻ nói với tôi rằng các bạn “đam mê” nghề người mẫu, hãy thẳng thắn – bạn “đam mê” việc mình trở thành một người mẫu và những gì nằm ngoài chuyên môn mà nó mang lại: sự nổi tiếng, các mối quan hệ, các cơ hội và việc lòng thị dục huyễn ngã được vuốt ve. Và một khi đã thẳng thắn được với nó, hãy làm việc, hãy xuất hiện với tất cả lòng tự trọng và hãnh tiến tại các buổi diễn tập, chụp thử, trên catwalk hay trước ống kính.

ĐẰNG SAU THỜI KỲ TƯƠI ĐẸP LÀ NHỮNG SỰ KHƯỚC TỪ NGHIỆT NGÃ

Khác với môi trường người mẫu tại Âu châu, công việc người mẫu tại Việt nam hiện nay vẫn chưa mang lại thu nhập đáng kể cho các người mẫu. Có lẽ đó chính là nguyên nhân tác động đến áp lực cạnh tranh của nghề, và cũng là sự phát triển chuyên môn và công nghệ của người mẫu tại Việt nam. Nhưng trên cả thu nhập, đối với tôi khi ấy, và đối với cả những người mẫu ở Việt nam hiện nay, đó là những cơ hội mà nghề người mẫu mở ra trước mắt bạn. Bạn được gặp những con người thú vị hay nhạt nhẽo, sâu sắc hay phù phiếm,…bạn có cơ hội đi du lịch khắp nơi, đặt chân đến mọi đô thị phồn hoa nhất của hành tinh, và mọi nơi bạn đến, bất kể ngôn ngữ hay nền văn hóa, bạn tiếp tục được đón tiếp và ưu đãi với tư cách là một người mẫu. “Người mẫu” – tên gọi như một cái thẻ thành viên vạn năng khiến bạn ngay lập tức được chấp nhận, thậm chí như một yếu nhân hầu như mọi nơi bạn đặt chân đến.

Vâng, đó cũng đã là một khoảng thời gian tươi đẹp, đáng nhớ. Nhưng ngay sau khi tiếp cận với khoảng thời gian đầu tiên đầy thú vị và hứa hẹn ấy, là cảm giác của lần đầu tiên bị khách hàng khước từ. Không tế nhị như ở Việt nam, các nhà thiết kế, hãng thời trang hay khách hàng quảng cáo sẽ từ chối một cách thẳng thừng khi một người mẫu không đáp ứng đúng yêu cầu của họ, và đôi khi, đầy tính cá nhân. May mắn cho tôi khi ấy, do là người mẫu châu Á duy nhất tại thị trường người mẫu chuyên nghiệp Paris, nên ít khi gặp phải sự khước từ thẳng thừng và rất thường xuyên mang màu sắc bỉ bai như vậy. Nhưng tôi cũng đã từng chứng kiến các đồng nghiệp, nhất là nữ, phát khóc lên khi bị bình phẩm và từ chối. Thật không dễ khi bạn chỉ mới mười mấy tuổi, hôm trước bạn còn là một “người mẫu” bằng mọi nghĩa hay ho của từ này, hôm sau, bạn nhận ra rằng mình xấu, mình thấp, mình kém cỏi, thậm chí là “khủng khiếp” theo cách phản ứng của khách hàng.

Trở lại câu chuyện của Siêu Mẫu Việt Nam, tôi hiểu rằng đằng sau danh hiệu và pháo hoa, các em sẽ hầu như ngay lập tức đương đầu với mọi luồng dư luận khen chê, mà với xu hướng viết “hot” như hiện nay, ắt hẳn “chê” không hề ít so với “khen”. Các em sẽ ngay lập tức trở thành cái bia vô tội cho mọi sự bình luận, săm soi và đôi khi cả xúc phạm của công luận. Các nhà báo nghiêm túc sẽ phỏng vấn và quan sát em như những giám khảo khắt khe nhất, môi trường viết tự do (như các blog chẳng hạn) sẽ mở cửa để ghi nhận và phát tán cả những lời miệt thị từ những người mà chỉ một ngày trước đó, nếu em ngã trên đường, họ sẽ dừng lại hỏi thăm, giúp đỡ như những người xa lạ thân thiện. Em sẽ đối mặt ra sao?

 HÌNH THỂ - LỢI THẾ HAY CẠM BẪY?

Tuy nhiên phản ứng từ chối, chê bai ấy không phải là áp lực lớn nhất của một người mẫu quốc tế. Cũng không phải cạnh tranh giữa đồng nghiệp, tai nạn hậu đài theo kiểu ta vẫn nghĩ về nghề người mẫu tại Việt nam. Áp lực đối đầu lớn nhất của một người mẫu quốc tế (NMQT) lại chính là với người đại diện của mình, được gọi là những booker. Thật may mắn nếu chúng tôi có được những booker, hầu hết là các cựu người mẫu, biết thông cảm và thật sự dìu dắt, hỗ trợ cho mình. Nhưng thường xuyên hơn, là các vụ chơi khăm, là việc ém nhẹm hồ sơ của người mẫu mình không ưa trước khách hàng, và nặng nề nhất, là khi họ liên tục tạo áp lực về tiêu chuẩn ngoại hình của người mẫu. “Bạn không có job mùa này vì bạn béo quá! Hãy giảm cân nếu bạn muốn lọt vào hợp đồng sắp tới!” là câu mà ngay cả những người mẫu gầy đến bất thường luôn phải nghe. Để đối mặt với áp lực ấy, các bạn của tôi và chính tôi đã phải khép mình vào một kỷ luật chăm sóc ngoại hình và cân nặng khắc nghiệt không kém các vận động viên phải ép cân. Chúng tôi tránh thức khuya để bảo vệ da, tập luyện với cường độ cao với những bữa ăn đôi khi chỉ là một ly nước hay một quả táo. Tệ hại hơn nữa là nạn các người mẫu lao vào bất cứ việc gì để giảm cân, và ma túy là giải pháp rất phổ biến khi ấy. Tôi thường xuyên phải nghe tin một đồng nghiệp nào đó vừa gia nhập vào “đội quân các con nghiện” hoặc thậm chí vào viện vì quá liều. Những lần đầu còn shock, dần dà về sau, cảm giác chỉ còn là “Vậy ư? Vậy lại thêm một người nữa rụng!”. Tôi trơ lì với nỗi sợ, khép chặt mình khỏi vòng xoáy ấy và cố gắng không suy sụp tinh thần khi phải thường xuyên chứng kiến cảnh sa đà ngập ngụa của mọi người xung quanh. Một cô bạn của tôi đã chết ngay tại phòng tập thể hình sau một thời gian tập luyện với cường độ quá sức và khẩu phần dinh dưỡng là một quả táo/.ngày để giảm cân.

Mỗi ngày, có hàng ngàn người mẫu mới gia nhập thị trường, họ hơn bạn vì họ mới hơn, họ trẻ hơn, và để đứng vững từng ngày, với độ tuổi chưa thành nhân, ai sẽ dìu dắt và bảo vệ bạn khỏi những quyết định sai lầm?

Môi trường người mẫu ở Việt Nam vẫn là một mảnh đất thanh bình so với những gì mà tôi vừa trải qua. Các em vẫn rất hồn nhiên và nhẹ nhõm. Vài vụ “không ưa nhau” được đồn thổi sau hậu đài, một hình xăm dại dột bốc đồng nào đó,…và luôn có ánh mắt khắt khe của công chúng, báo giới theo dõi, lên tiếng và cảnh tĩnh. Đôi khi ta thấy thật phiền nhiễu lúc và cho rằng ấy là “cái giá” của sự vinh quang và nổi tiếng. Nhưng xét ở một mặt khác, tôi cho rằng đây cũng có thể được xem là một sự may mắn. Từ chuẩn mực thuần phong xã hội, cho đến quan điểm thẩm mỹ truyền thống của người phương Đông với cái đẹp tiêu chuẩn là một cơ thể khỏe mạnh, “có da có thịt” và những đường cong “phồn thực” khiến các em không phải trở thành một sự mảnh mai phi tự nhiên. Nhưng gần đây, tôi lại thấy dấy lên hiện tượng áp lực từ các bạn người mẫu nữ về số đo vòng một. Ngay cả những thể hình mà tôi đánh giá rất cao, các em cũng vì áp lực chung mà nhờ đến sự can thiệp của phẫu thuật thẩm mỹ. Tràn lan ở mọi nơi là hình ảnh những bộ ngực nhân tạo, khiến cho ngay cả một người mẫu mới vào nghề cũng phải “tậu” cho bằng được một bộ ngực tương tự, đôi khi chỉ để “giống người mẫu”. Gần như việc trải qua chỉnh sửa thẩm mỹ là một giấy thông hành cho họ gia nhập làng người mẫu, và tôi rùng mình trước quan niệm này, khi nó nhắc tôi nhớ đến những gì đã chứng kiến ở châu Âu. Cá nhân tôi không phản đối phẫu thuật thẩm mỹ, nếu trên khuôn mặt hay cơ thể thật sự có những chi tiết thiếu cân đối thật sự rõ rệt và cần can thiệp. Tôi chỉ cực lực phản đối cái tư tưởng phẫu thuật thẩm mỹ theo trào lưu, như một sự bỉ báng và phủ nhận cái đẹp tự nhiên nhất mà một người mẫu may mắn có được. Và tôi đã rất hài lòng khi Quan Huệ Trinh đoạt giải thể hình tại cuộc thi SMVN 2009 vừa qua. Cô ấy là một người mẫu trẻ và còn cả một con đường dài phía trước để thật sự đi đến độ chín của phong cách, nhưng Huệ Trinh là hình mẫu lý tưởng cho một sự mảnh mai nhẹ nhõm và lành mạnh, tự nhiên mà, theo tôi, hoàn toàn xứng đáng để đại diện cho hình ảnh một thế hệ người mẫu “lành” và “mạnh”.

 “SETTER” HAY “FOLLOWER”?

Là người mẫu châu Á duy nhất tại thời điểm của mình ở Paris, tôi đã trải qua cảm giác, hay thậm chí mặc cảm về sự khác biệt. Không chỉ màu da, tóc, mà cả chiều cao, phong thái, v.v…Đến một buổi casting, tôi bị vây quanh bởi những đồng nghiệp người Âu rất cao và hầu như tứ phía là vàng óng màu tóc “blonde” vốn luôn được ưa chuộng tại đây. Thay vì hòa mình, hay “chìm” vào làn sóng màu óng vàng ấy, tôi vin vào sự khác biệt của mình mà đứng lên. Và, may thay, tôi đã làm đúng. Sự khác biệt ấy đã giúp tôi trở thành một người mẫu mà bộ sưu tập nào cũng cần tới, một khi thương hiệu và nhà thiết kế muốn khẳng định thị phần quốc tế của họ, bao gồm cả thị trường châu Á. Và hơn nữa, bản chất của thời trang là luôn tìm đến sự khác lạ, mới mẻ. Tôi đã may mắn hiểu được điều này và “mặc cảm khác biệt” được chuyển hóa thành “thế mạnh của sự độc đáo”.

Thật sai lầm khi bạn muốn trở thành một Kate Moss, một Naomi hay một tên tuổi đàn chị nào đó, chẳng hạn. Có thể bạn sẽ vẫn là một người mẫu, nhưng sẽ không bao giờ là một “siêu mẫu” nếu những gì bạn có chỉ là việc cố giống với một siêu mẫu  – vốn là một người mẫu có khả năng biến hình ảnh riêng của mình thành một trào lưu, một phong cách độc lập, và siêu mẫu cũng phải là một trend-setter (người tạo ra trào lưu) chứ không phải là một trend-follower (người đi theo trào lưu).

Trong suốt những ngày tập luyện, tôi đã luôn nhắc các em về điều này, vì tên gọi của sự kiện là cuộc thi Siêu Mẫu, và tôi luôn muốn các em ý thức sự khác biệt giữa một người mẫu và một siêu mẫu. Hãy quan sát trang phục bạn phải thể hiện, hiểu nó, trân trọng nó, và pha trộn tinh tế với tố chất riêng của bạn và trình bày với người xem trên catwalk một hình ảnh mới hoàn toàn, như một sự giao thoa tinh tế của ý tưởng của nhà thiết kế và tố chất của một siêu mẫu thực thụ. Cuộc thi SMVN bản thân trong ý nghĩa của nó là tính định hướng, và tính định hướng này phải được hướng tới sự sáng tạo, sự mới mẻ vốn luôn là bản chất của thời trang. Có thể đã có những tư thế tạo dáng ngô nghê, thậm chí “phản cảm” trên sàn diễn, nhưng một mặt nào đó, tôi thà nhìn thấy sự cố gắng tìm tòi và thể nghiệm, hơn là sự nhàm chán, lặp lại và sáo mòn. Sự sáo mòn xảy ra khi người ta cạn nguồn ý tưởng và muốn rút vào cảm giác an toàn khi nương theo trào lưu sẵn có, đó chính là dấu hiệu ngấm tắt của sự sáng tạo, vốn phải được xem là một dấu hiệu đe dọa cho bất cứ ai hoạt động trong lãnh vực nghệ thuật và thời trang.

 NGƯỜI MẪU VÀ MÁU PHIÊU LƯU  – CHÚNG TA CÒN TRẺ, TẠI SAO KHÔNG?

Có người hỏi tôi rằng vì sao nghề người mẫu nghiệt ngã vậy, mà tôi vẫn huấn luyện, khuyến khích các em gia nhập vào guồng quay đầy áp lực và cạm bẫy ấy. Đơn giản vì dẫu giờ đây, tôi đã có thể toàn tâm đầu tư cho âm nhạc của mình, nhưng nếu được làm lại từ đầu, tôi sẽ vẫn là một người mẫu. Và tôi khuyến khích các em vì một khi chúng ta trẻ, đầy máu phiêu lưu và hãnh tiến, hãy thỏa mãn những mơ ước dẫu ngông cuồng nhất, đẩy mình vượt qua những cạm bẫy mặt trái luôn có ở mọi lãnh vực, và vào cuối con đường, trước khi chuyển sang một giai đoạn sự nghiệp khác, tôi tin rằng các em sẽ nhìn lại quãng đường trên catwalk ấy và tự hào với những gì mình đã may mắn được trải nghiệm. Vì đó chính là cảm giác của tôi những ngày làm việc cùng các em, vào những khi ở tư cách giám khảo, quan sát các em thể hiện trên sàn diễn, kinh nghiệm và quá trình huấn luyện cho phép tôi tin rằng các em đã sẵn sàng tâm thái để đại diện cho một thế hệ người mẫu mới. Tôi hài lòng với những gì tôi đã tìm thấy ở SMVN 2009 và cả những gì tôi có thể nhìn thấy xuyên qua cuộc thi này.

Giờ đây, đối với các tân siêu mẫu, và cả các em đã không may mắn đạt danh hiệu, lúc này đây, họ đang thật sự đối mặt với một vòng thi mới, nơi mà các em chịu sự đánh giả của một hội đồng giám khảo đông đảo và khắt khe hơn rất nhiều. Đó chính là các đại diện, các nhà thiết kế, báo giới, và công chúng. Sẽ có những người bị loại khỏi cuộc chơi, sẽ có những cú ngã trên đường băng, và cũng sẽ có những cuộc đăng quang ngoạn mục, lằn ranh đào thải sẽ khắc nghiệt hơn, nhưng cái giá trị có được cũng sẽ vô cùng xứng đáng, trên hết, là bản thân con đường mà các em sẽ đi, đó là một cuộc phiêu lưu thú vị, đầy cạm bẫy nhưng cũng nhiều những bài học thành nhân thật giá trị. Nơi đó, tuy không còn là một giám khảo để dõi theo và đánh giá, nhưng tôi mong rằng mình sẽ luôn ở đó và khi có thể, sẽ vẫn là một “chuyên viên huấn luyện trực tiếp” cho các đồng nghiệp mới của mình trong một môi trường người mẫu chuyên nghiệp hơn, “mạnh” hơn, và “lành” hơn. 

TT&VH Cuối Tuần 11/07/2009 (ghi chép theo tự sự của Nathan Lee - Giám đốc Sáng tạo tạp chí Người Mẫu)